Bodossaki Lectures on Demand
ΙΔΡΥΜΑ ΜΠΟΔΟΣΑΚΗ

Ματιές στην πόλη: Μια πρώτη σύνθεση

Ζαρμακούπη Μάνθα

18 Δεκεμβρίου 2014

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN VIDEO & SLIDES
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 00:27:52 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 1284
ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ /

Η ομιλία αυτή θα επιχειρήσει να κάνει μια πρώτη σύνθεση των απόψεων που παρουσιάστηκαν στις ομιλίες του κύκλου "Ματιές στην πόλη: μεταξύ αρχιτεκτονικών και αρχαιολογικών προσεγγίσεων" που έγιναν στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών. Δεν είναι φυσικά δυνατόν να παρουσιαστεί η σύνοψη ενός κειμένου που θα διαμορφωθεί κατά τη διάρκεια του κύκλου, τροφοδοτούμενο από τις παρουσιάσεις των ομιλητών και τις συζητήσεις που θα ακολουθήσουν τις ομιλίες. Θα επιχειρηθεί εδώ μια εκ προοιμίου σκιαγράφησή του.

Το εγχείρημα της διοργάνωσης του κύκλου έχει ως σκοπό να φέρει σε επαφή αρχιτέκτονες και αρχαιολόγους και να δημιουργήσει ένα διεπιστημονικό διάλογο με θέμα την αρχαία και σύγχρονη πόλη. Το χρονικό εύρος του αντικειμένου της μελέτης αφέθηκε εσκεμμένα μεγάλο, έτσι ώστε να μας δοθεί η δυνατότητα έκθεσης στο μεγάλο φάσμα προβληματισμών που η πόλη, ως πεδίο έρευνας, γεννάει στους τομείς της αρχιτεκτονικής και αρχαιολογίας.

Από την μία πλευρά, οι ομιλίες μας δίνουν τη δυνατότητα γενικής θεώρησης της ιστορίας των μεθοδολογικών προσεγγίσεων των δύο επιστημονικών κλάδων—προσεγγίσεις οι οποίες συναρτώνται άμεσα με την εξέλιξη της έρευνας του κάθε κλάδου, όπως επίσης και με το είδος των δεδομένων που είναι διαθέσιμα προς ανάλυση σε αυτούς. Η εξέταση των τρόπων με τους οποίους η σύγχρονη πόλη, ως ιστορικό παλίμψηστο, αποτελεί τόπος συνάντησης των διακριτών αυτών επιστημονικών κλάδων θέτει το ερώτημα αν υπάρχουν συγκλίσεις μεταξύ τους—και τι είδους—, από την άλλη πλευρά. Αν υπάρχει ένα κοινό εννοιολογικό πλαίσιο αναφοράς μεταξύ των δύο ειδικοτήτων, πως μπορούμε να ορίσουμε τα περιγράμματά του;

Σε μια εποχή που η επικαιρότητα των όλο και πιο εντυπωσιακών ευρημάτων (π.χ. τύμβος Καστά στην Αμφίπολη και ναυάγιο των Αντικυθήρων) καταδεικνύει τους τρόπους με τους οποίους η αρχαιολογία συμβάλλει στην κατασκευή της εθνικής ταυτότητας στο πλαίσιο του φαντασιακού, οι «ματιές στην πόλη» εστιάζουν το ενδιαφέρον μας στην υλικότητα του αστικού περιβάλλοντος και μας καλούν να εξετάσουμε, μέσα από τον διεπιστημονικό αυτό διάλογο, τους τρόπους με τους οποίους τα ερευνητικά πεδία της αρχαιολογίας και της αρχιτεκτονικής συναντούν την πραγματικότητα της πόλης.

Ζαρμακούπη Μάνθα Επίκουρη Καθηγήτρια Ρωμαϊκής Αρχιτεκτονικής, Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια - Επιστημονική συνεργάτης του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών

Η Μάνθα Ζαρμακούπη είναι Επίκουρη Καθηγήτρια Ρωμαϊκής Αρχιτεκτονικής στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια και επιστημονική συνεργάτης του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών. Σπούδασε αρχιτεκτονική στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (Διπλ. Αρχιτέκτων Μηχανικός, 2000), ιστορία και θεωρία της αρχιτεκτονικής στο Πανεπιστήμιο του Harvard (MDesS, 2002) και κλασική αρχαιολογία στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης (MSt, 2003 / DPhil 2008).

Έχει δημοσιεύσει δοκίμια για την αρχιτεκτονική και την τέχνη της ελληνικής και ρωμαϊκής αρχαιότητας, όπως επίσης και για την ιστοριογραφία της αρχαίας αρχιτεκτονικής. Στην πρώτη της μονογραφία, εξέτασε την αρχιτεκτονική των ρωμαϊκών πολυτελών επαύλεων γύρω από τον κόλπο της Νάπολης (Designing for Luxury on the Bay of Naples Villas and Landscapes [c. 100 BCE – 79 CE], 2014). Έχει επίσης επιμεληθεί ένα συλλογικό τόμο για την Έπαυλη των Παπύρων στην αρχαία Ηράκλεια (The Villa of the Papyri at Herculaneum: Archaeology, Reception, and Digital Reconstruction, 2010). Μελετάει την αστική ανάπτυξη στην Δήλο κατά την ύστερη ελληνιστική και ρωμαϊκή περίοδο Δήλου και συντονίζει μια υποθαλάσσια έρευνα πεδίου γύρω από τη Δήλο και Ρήνεια (2014-).

Συντονίζει επίσης με τον Simon Richards το ερευνητικό συνεργατικό πρόγραμμα Delos Network, το οποίο συγκεντρώνει ένα διεθνές δίκτυο μελετητών, αρχιτεκτόνων και πολεοδόμων για την επανεξέταση της ιστορίας, της κληρονομιάς και των επιπτώσεων του Κωνσταντίνου Δοξιάδη και των Συμποσίων της Δήλου (1963-75). Τέλος, συνεργάζεται με συναδέλφους από τα Πανεπιστήμια του Κίελου, Αθήνας, Παρισιού, Άαρχους και Μπέργκεν για τη δημιουργία ενός ψηφιακού μαθησιακού περιβάλλοντος και MOOC για Αρχαίες Πόλεις.

Έχει λάβει υποτροφίες έρευνας από το Freie Universität στο Βερολίνο (ΤΟPOI Fellow), το New York University (ISAW Visiting scholar), το Universität zu Köln (Humboldt Stipendiatin), το Getty Research Institute (Visiting Scholar), το Center for Hellenic Studies του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ (Hellenic Studies Fellow) και την Ευρωπαϊκή Ένωση (Marie Curie Intra-European Fellowship).

Σχετικές ομιλίες