Bodossaki Lectures on Demand

Ο εθνικισμός και η φυλή: Ιων Δραγούμης και Πέτρος Βλαστός

Ματάλας Παρασκευάς

18 Ιανουαρίου 2014

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN VIDEO & SLIDES
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 27:03 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 3016
ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ /

Έβδομη Συνεδρία: Ο φυλετισμός στη λογοτεχνία και την τέχνη

Ο Ίων Δραγούμης και ο Πέτρος Βλαστός είναι αυτοί που, με τον πιο εμφαντικό τρόπο, εισήγαγαν στην Ελλάδα τις ιδέες του εθνικισμού και της φυλής. Του εθνικισμού, όχι με την γενικότερη περιγραφική έννοια του όρου, αλλά ως ενός συγκεκριμένου πολιτικού, ιδεολογικού και πολιτισμικού ρεύματος, που αποκαλείται έτσι από τους οπαδούς του και από τρίτους, του «εθνικισμού των εθνικιστών»· και της φυλής, όχι με την «παραδοσιακή» σημασία της, ως ενός επιστημονικοφανούς εργαλείου κοινωνικής και ιστορικής ανάλυσης που στηρίζεται σε θεωρίες περί ανισότητας των φυλών.
 

Αυτή η από κοινού εξέτασή των Ίωνα Δραγούμη και Πέτρου Βλαστού βασίζεται στην παράλληλη ανάπτυξη και την αλληλοτροφοδότηση των απόψεών τους, μια που είναι συνομήλικοι, αδελφικοί φίλοι, κεντρικές μορφές του δημοτικιστικού κινήματος στα πρώτα χρόνια του 20ού αιώνα, και διατηρούν μια πυκνή μεταξύ τους αλληλογραφία. Θέλει να αναδείξει την προέλευση αυτών των ιδεών (από τον νιτσεϊσμό, τον κοινωνικό δαρβινισμό, τις ιδέες του Maurice Barrès –που έρχονται από την Ευρώπη–, αλλά και από εγχώριες –ή μάλλον ελληνόφωνες– πηγές, των κύκλων του ελληνικού εθνικισμού, του δημοτικισμού και των διανοουμένων της διασποράς) και την λειτουργία τους μέσα στο ευρωπαϊκό και ελληνικό ιδεολογικό περιβάλλον της εποχής. Κυρίως, όμως, θέλει να εστιάσει στις μεταξύ τους αποκλίσεις, που κάνουν πιο ανάγλυφες και τις εσωτερικές αντιφάσεις αυτού του «ρεύματος».

Ματάλας Παρασκευάς Μεταδιδακτορικός ερευνητής, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Έκανε βασικές σπουδές στη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Aθηνών και μεταπτυχιακές σπουδές στο Πανεπιστήμιο Kρήτης, όπου υποστήριξε και την διδακτορική του διατριβή με θέμα: «Σπάρτη: η ιστορία ενός τοπίου και το τοπίο της Ιστορίας». Κυριότερη επιστημονική του δημοσίευση είναι το βιβλίο: Έθνος και Oρθοδοξία: οι περιπέτειες μιας σχέσης. Aπό το «ελλαδικό» στο βουλγαρικό σχίσμα (Πανεπιστημιακές Eκδόσεις Kρήτης, Ηράκλειο 2002). Έχει διδάξει στο Tμήμα Iστορίας και Aρχαιολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Kρήτης. Σήμερα είναι μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Πανεπιστήμιο Αιγαίου σε συνεργασία με την École des Hautes Études en Sciences Sociales στο Παρίσι.

Σχετικές ομιλίες