Bodossaki Lectures on Demand
ΙΔΡΥΜΑ ΜΠΟΔΟΣΑΚΗ

Νανοτεχνολογία - πυροτεχνολογία σε ύαλο ύστερης αρχαιότητας

Μαλτέζος Χρήστος

17 Φεβρουαρίου 2020

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN VIDEO & SLIDES
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 00:48:10 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 190
ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ /

Οι γυάλινοι πίνακες στο Μουσείο Ισθμίων, χρονολογούνται από το 370 μ.Χ. δηλ. παρέμειναν βυθισμένοι για περισσότερο από 1500 χρόνια, πριν ανακαλυφθούν στο νυμφαίο του ναού της Ίσιδος, στο αρχαίο λιμάνι των Κεγχρεών. Προέλευση τους είναι η Αλεξάνδρεια. Ο διάκοσμος, τεχνικής «υαλοθετήματος», περιλαμβάνει γεωμετρικά σχέδια, νειλωτικές σκηνές, πανοράματα και ιερατικές μορφές όπως Όμηρο, Πλάτωνα, Θεόφραστο. Εκτός την υψηλή αισθητική τους, διακρίνονται από υψηλή πυροτεχνολογία, όπως την τεχνική «χιλιανθούς». Το ροδόχρωμο γυαλί έδειξε εξαιρετική σκληρότητα, αντοχή στη διάβρωση από το θαλάσσιο νερό, στιλπνότητα και προσομοίωση χρώματος επιδερμίδας λόγω και πλασμονικού συντονισμού από νανοσωματίδια κράματος χρυσού- αργύρου που βρέθηκαν στη μήτρα του γυαλιού. Με άλλα λόγια το ροδόχρωμο γυαλί στις ιερατικές μορφές είναι κατασκευασμένο με νανοτεχνολογία!

Το κύπελλο του Λυκούργου είναι υάλινο σκεύος τεχνικής «διάτρητου» με εξωτερικό «πλέγμα» ανάγλυφες παραστάσεις από τον μύθο του βασιλιά Λυκούργου στην διαμάχη του με τον θεό Διόνυσο και τους ακολούθους του. Είναι κατασκευασμένο με νανοτεχνολογία, έχοντας στη μήτρα του γυαλιού νανοσωματίδια χρυσού και αργύρου και, λόγω πλασμονικού συντονισμού, παρουσιάζει το φαινόμενο του διχρωισμού. Το κύπελλο χρονολογείται το 325 μ.Χ., έχει τόπο προέλευσης την Αλεξάνδρεια και την εκδοχή του μύθου στις ανάγλυφες παραστάσεις του, από τα «Διονυσιακά» του Νόννου Πανοπολιτη που έζησε στην Αλεξάνδρεια τον 5 αι. μ.Χ.

Και τα δυο παραπάνω τεχνουργήματα είναι κατασκευασμένα με νανοτεχνολογία, έχουν ίδιο τόπο προέλευσης και χρονολογούνται την ίδια εποχή. Όμως, το «κύπελλο του Λυκούργου» είναι παγκοσμίως γνωστό. Αναφέρεται ως παράδειγμα «αρχαίας νανοτεχνολογίας» ή/και «Ρωμαϊκής νανοτεχνολογίας» σε όλα τα σχετικά ιστορικά και επιστημονικά συγγράμματα. Προφανώς, διότι υπήρξε απόκτημα συλλογής της οικογένειας των Ρότσιλντ και έχει εκτεθεί σε πολλά γνωστά μουσεία ανά τον κόσμο. Οι υαλοπίνακες Κεγχρεών είναι ελάχιστα γνωστοί και θα πρέπει να προβληθούν περισσότερο. Τα δυο τεχνουργήματα είναι «Ελληνιστικής νανοτεχνολογίας» και όχι Ρωμαϊκής, διότι η τεχνολογία τους ανήκει στην πνευματική κληρονομιά της «Ελληνιστικής Αλεξάνδρειας».

«Το video της διάλεξης δημιουργήθηκε από τη διαδικτυακή σελίδα «Φρυκτωρίες», την οποία το BLOD ευχαριστεί θερμά για την παραχώρηση του υλικού και της άδειας δημοσίευσης».

Μαλτέζος Χρήστος Χημικός PhD, Αξιολογητής Συστημάτων Ποιότητας

Ο Χρήστος Μαλτέζος, είναι Δρ. Χημικός, πτυχιούχος του Ε.Κ.Π.Α. με μεταπτυχιακές σπουδές στις Η.Π.Α. Indiana University και Pennsylvania State University (PhD), όπου και εδίδαξε πειραματική και αναλυτική χημεία, ως επίκουρος καθηγητής.

Εργάστηκε ως στέλεχος βιομηχανικής οργάνωσης (Industrial Engineering Executive) σε πολυεθνική εταιρεία. Υπήρξε μέλος της γενικής συνέλευσης του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Τυποποίησης για Καταναλωτές (ANEC, the European Consumer Voice in Standardization, Βρυξέλλες) και μέλος της επιτροπής για τη νανοτεχνολογία του ίδιου Οργανισμού. Διετέλεσε πρόεδρος του συμβουλίου πιστοποίησης του Ελληνικού Οργανισμού Τυποποίησης (ΕΛΟΤ).

Στο Κέντρο Δοκιμών Ερευνών και Προτύπων (ΚΔΕΠ) της ΔΕΗ, υπήρξε προϊστάμενος των εργαστηρίων ηλεκτροχημείας και τεχνητής κλιματιστικής γήρανσης – διάβρωσης. Μετέπειτα, από τη θέση του τομεάρχη Ποιότητας και Τυποποίησης, ως επικεφαλής αξιολογητής (assessor) Συστήματος Διαχείρισης Ποιότητας (ΣΔΠ), διεκπεραίωσε το έργο της πιστοποίησης κατά ISO 9001 και της διαπίστευσης κατά ISO 17025 των 16 εργαστηρίων του ΚΔΕΠ.

Έχει συμμετάσχει σε διεθνή προγράμματα και συνέδρια για την ολική διαχείριση ποιότητας (TQM), ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (Κ.Α.Π.Ε) και προστασία του περιβάλλοντος από χημικούς ρύπους.

Σχετικές ομιλίες

Τελετή απονομής των Επιστημονικών Βραβείων του Ιδρύματος Μποδοσάκη 2019 01:29:42

Ιουν 19, 2019

Τελετή απονομής των Επιστημονικών Βραβείων του Ιδρύματος Μποδοσάκη 2019

Βλαστός Δημήτρης Βαρβαρίγου Θεοδώρα Δασκαλάκης Κωνσταντίνος Βέττας Νίκος Καραμπαρμπούνης Λουκάς Μιχαλόπουλος Στέλιος Ρεσβάνης Λεωνίδας Μπουρμπάκης Γιάννης Κόλλιας Γιώργος Ρούσσος Παναγιώτης

Γλώσσα: Ελληνική