Bodossaki Lectures on Demand
ΙΔΡΥΜΑ ΜΠΟΔΟΣΑΚΗ

Η αναπόδραστη παρουσία της αρχιτεκτονικής

Κωνσταντόπουλος Ηλίας

17 Οκτωβρίου 2017

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN VIDEO & SLIDES
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 19:02 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 503
ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ /

Σε τι διαφέρει η αρχιτεκτονική παιδεία από την καλλιτεχνική και επιστημονική παιδεία;
 

Συχνά η ‘αρχιτεκτονική’ χρησιμοποιείται μεταφορικά για να χαρακτηρίσει ενα ολοκληρωμένο σύνολο που διέπεται από μία κεντρική ιδέα και από μία σαφή δομή: η αρχιτεκτονική μιας πολιτικής, η αρχιτεκτονική ενός συστήματος, κ.ο.κ.
 

Παρόλα αυτά η θέση της αρχιτεκτονικής ήταν ανέκαθεν αμφίσημη: επιστήμη αλλά και τέχνη συνάμα, οι αρχιτεκτονικές σπουδές ενταγμένες άλλοτε σε πολυτεχνικές και άλλοτε σε ανθρωπιστικές σχολές. Μοιράζεται η αρχιτεκτονική, μαζί με τις άλλες τέχνες, πρακτικές που αφορούν την σύνθεση των μορφών, την οργάνωση της κατασκευής, την διαμόρφωση και αναπαράσταση του χώρου.
 

Αυτό όμως που διακρίνει την αρχιτεκτονική από κάθε άλλη δημιουργία είναι η αναπόδραστη φυσική παρουσία της. Είναι η κλίμακα της που την καθιστά μία αναπόφευκτη πραγματικότητα και συγκροτεί τις συνθήκες κατοίκησης στο χώρο, επηρεάζοντας τις ζωές μας - ακόμα και χωρίς να ξερουμε τίποτα γι’ αυτήν.
 

Πως εξηγείται λοιπόν η απουσία της από το εκπαιδευτικό μας σύστημα; Μια απουσία που συνεχίζεται και μετά την παιδική μας ηλικία, και παρατηρείται ακόμα και σε ανθρώπους πνευματικούς, με καλλιέργεια στις τέχνες και τα γράμματα - που όμως στερούνται αρχιτεκτονικής παιδείας, γεγονός που γίνεται ιδιαίτερα εμφανές όταν προβαίνουν σε κρίσεις σύγχρονων αρχιτεκτονικών έργων.
 

Στην Ελλάδα, όπου συχνά παραπονούμαστε για το ‘δομημένο’ περιβάλλον, και τους ‘μηχανικούς’ για την ‘κατάντια’ των πόλεων μας, είναι αναγκαίο να ανοίξει μία σελίδα για την αρχιτεκτονική, ήδη από το σχολείο. Να δοθεί στους νέους η δυνατότήτα ανάπτυξης κριτικής σκέψης για την αρχιτεκτονική, η οποία μας απασχολεί καθημερινά στη ζωή μας, στους δρόμους και τις πλατείες, στους χώρους κατοικίας, εργασίας και αναψυχής.
 

Για μια πρωτογενή εκπαιδευτική προσέγγιση που ανιχνεύει το ‘γιατί’ και το ‘πως’ της αρχιτεκτονικής, η παρούσα εισήγηση θα αναφερθεί σε τρεις βασικές μεθόδους:

- Την διδακτική σημασία του Παραδείγματος, με επιτόπιες επισκέψεις και στοιχεία που προσφέρει η ιστορική γνώση.

- Την Μάθηση-μέσα -απο- την-Πράξη, σύμφωνα με τα πρότυπα των μεγάλων μεταρρυθμιστικών παιδαγωγών.

-Την αισθητική Καλλιέργεια, μέσα από τον τον σχεδιασμό και τη σύγκριση συγγενών προτάσεων σε κοινά συνθετικά ζητήματα.

(Σημείωμα του ομιλητή)


Η ομιλία εντάσσεται στην ενότητα της ειδικής αρχιτεκτονικής διδασκαλίας– μόρφωσης-καλλιέργειας της διημερίδας "Προς το κοινό Α της Αρχιτεκτονικής".

Κωνσταντόπουλος Ηλίας Αρχιτέκτων - Καθηγητής, Τμήμα Αρχιτεκτόνων, Πανεπιστήμιο Πατρών

Σπούδασε αρχιτεκτονική στην Bartlett School of Architecture, University College London. Είναι Καθηγητής του Τμήματος Αρχιτεκτόνων Μηχανικών του Πανεπιστημίου Πατρών και διδάσκει στο Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα της Σχολής Αρχιτεκτόνων του ΕΜΠ. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος του Ελληνικού Ινστιτούτου Αρχιτεκτονικής και είναι Πρόεδρος του Δ.Σ. από το 2012. Είναι Αντιπρόεδρος του Δ.Σ. της Ελληνικής Εταιρείας Αισθητικής από το 2014. Είναι επίσης μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος «Τοπάλη» και μέλος της ελληνικής ομάδας του «Do. Co.Mo.Mo.

Έχει εργασθεί ως αρχιτέκτονας στην Αθήνα από το 1985 και υπήρξε ιδρυτικό μέλος και διευθυντής του βραβευμένου γραφείου βιομηχανικού σχεδιασμού ‘Sigma Design’ (Πρώτο Βραβείο Βιομηχανικού Σχεδιασµού ΕΟΜΜΕΧ). Ως αρχιτέκτων έχει υλοποιήσει μελέτες κατοικιών, επαγγελματικών και εμπορικών χώρων και επίπλων. Υπήρξε συνεκδότης των περιοδικών 9Η (Λονδίνο) και ΝΤΙΖΑΪΝ (Αθήνα – Βραβείο GR design για το σύνολο της προσφοράς στο σχεδιασμό Οπτικής Επικοινωνίας) και σύμβουλος έκδοσης και επιμελητής αφιερωμάτων των Αρχιτεκτονικών Θεμάτων και των Θεμάτων Χώρου + Τεχνών στην Ελλάδα. Έχει δημοσιεύσει εκτενώς για την Αρχιτεκτονική, το Design και τις Εφαρμοσμένες Τέχνες στην Ελλάδα, συμπεριλαμβανομένων μονογραφιών για τους αρχιτέκτονες Νίκο Βαλσαμάκη, Κυριάκο Κρόκο και Εργαστήριο 66. Έχει συμμετάσχει σε διεθνή συνέδρια και ήταν επιμελητής εκθέσεων και επιστημονικών συναντήσεων, όπως «Architecture of the 20th century: Greece» (Deutsches Architektur Museum, Φραγκφούρτη 1999), «9H Gallery» (Λονδίνο 1985-90). Ανάμεσα στις εκδηλώσεις που έχει συνδιοργανώσει και επιμεληθεί περιλαμβάνονται:
• ‘Το Αιγαίο: Μία Διάσπαρτη Πόλη’ (Ελληνική Συμμετοχή, 10η Διεθνής Biennale Αρχιτεκτονικής, Βενετία, 2006)
• ‘ON: The Modern and the Contemporary in European and Japanese culture’ (Έκθεση Ευρώπη-Ιαπωνία, Τόκιο, 2006)
• ‘Η Σημασία της Φιλοσοφίας στην Αρχιτεκτονική Εκπαίδευση’ (Συνέδριο, Πανεπιστήμιο Πατρών, Ίδρυμα Μιχελή, 2009)
• ‘Biennale Νέων Ελλήνων Αρχιτεκτόνων’ (EIA, 2012-2018)
• ‘Ελληνικά Βραβεία Αρχιτεκτονικής’ (EIA, 2013, 2017).

Σχετικές ομιλίες