Bodossaki Lectures on Demand

Τεχνολογική εξέλιξη και Οικονομική Ανάπτυξη: Τι έμεινε από τη δεκαετία του ’80;

Αρβανίτης Ρήγας, Βαΐτσος Κωστής, Γιαννίτσης Τάσος, Μητσός Αχιλλέας, Σαρτζετάκης Στέλιος, Καλογήρου Γιάννης

18 Φεβρουαρίου 2017

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 75:21 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 492

Το διήμερο συνέδριο με τίτλο "Τεχνολογικός μετασχηματισμός στην Ελλάδα της δεκαετίας του 1980: Πολιτικές Συγκροτήσεων, Συγκρούσεων και Ανασχέσεων" έγινε στο πλαίσιο της ιστορικής-πολιτιστικής-αναβιωτικής έκθεσης «GR80s. Η Ελλάδα του Ογδόντα στην Τεχνόπολη» που διοργανώνεται, από τον Ιανουάριο ως το Μάρτιο του 2017, από την Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων σε σύμπραξη με τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση. Στόχος της έκθεσης είναι η ανασύσταση της δημόσιας και ιδιωτικής ζωής της δεκαετίας του ‘80 μέσα από 4.000 διαδραστικά εκθέματα, 4 θεματικές ενότητες, 13 περίπτερα, σπάνιες φωτογραφίες, πλούσιο οπτικοακουστικό υλικό και περισσότερες από 30 παράλληλες εκδηλώσεις.

Το Blod βιντεοσκόπησε και δημοσιεύει τις ομιλίες της δεύτερης ημέρας του συνεδρίου.

Τεχνολογικός μετασχηματισμός στην Ελλάδα της δεκαετίας του 1980: Πολιτικές Συγκροτήσεων, Συγκρούσεων και Ανασχέσεων
 

Τα οράματα επιστημονικής και τεχνολογικής ανάπτυξης της Ελλάδας στη δεκαετία του 1980 διαψεύσθηκαν σε μεγάλο βαθμό κυρίως λόγω του συσχετισμού πολιτικών, οικονομικών και νεοσυντεχνιακών συμφερόντων, ή λόγω διοικητικών-γραφειοκρατικών αδυναμιών. Όμως οι πολιτικές που προτάθηκαν, τα μέτρα που εφαρμόστηκαν και η ενίσχυση του επιστημονικού δυναμικού, δημιούργησαν υποθήκες που επηρέασαν με ανεξίτηλο τρόπο τις εξελίξεις. Σκοπός της διημερίδας, στην οποία συμμετέχουν τόσο ερευνητές, όσο και πρωταγωνιστές της εποχής, είναι η κριτική ανάλυση των γεγονότων, καθώς και των επιπτώσεων τους στον τεχνο-επιστημονικό μετασχηματισμό της χώρας.

Κατά τη διάρκεια της δεύτερης ημέρας της διημερίδας συζητήθηκαν η διάδοση της πληροφορικής στην ελληνική κοινωνία της δεκαετίας του ’80, η Τεχνολογική αλλαγή και στρατιωτική τεχνολογία, η βιοτεχνολογία, ο Αναπτυξιακός Μετασχηματισμός, οι Μηχανικοί και τα Τεχνικά Έργα, ο Τεχνολογικός μετασχηματισμός και στρατηγικός (από)προσανατολισμός του ενεργειακού τομέα στην Ελλάδα του ’80 και τέλος πραγματοποιήθηκε συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με θέμα την Τεχνολογική Εξέλιξη και Οικονομική Ανάπτυξη της δεκαετίας του ’80.

Συνδιοργανωτές:
Innovathens

Εργαστήριο Βιομηχανικής και Ενεργειακής Οικονομίας –  ΕΜΠ

Τμήμα Μεθοδολογίας Ιστορίας και Θεωρίας της Επιστήμης – ΕΚΠΑ

Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Δημόσιας Διοίκησης - ΕΚΠΑ

Αρβανίτης Ρήγας Κοινωνιολόγος, Διευθυντής Ερευνών, Institut De Recherche pour le Developpement
Βαΐτσος Κωστής Ομότιμος Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας, ΕΚΠΑ - πρώην Υπουργός

Ο Κωστής Βαΐτσος είναι Ομότιμος Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Σπούδασε στα Πανεπιστήμια Harvard και Yale. Η διδακτορική του διατριβή δημοσιεύτηκε και κυκλοφόρησε διεθνώς από το Oxford University Press. Το 1975 εκλέχτηκε τακτικός Καθηγητής Αναπτυξιακής Οικονομικής του Πανεπιστημίου του Σάσεξ (Sussex) και Senior Fellow του Ινστιτούτου Αναπτυξιακών Σπουδών του ιδίου πανεπιστημίου. Από 1979 έως το 2009 δίδαξε ως Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, όπου υπηρέτησε και ως Πρόεδρος του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών. Είναι συγγραφέας σειράς βιβλίων και επιστημονικών άρθρων που κυκλοφόρησαν σε αρκετές ευρωπαϊκές γλώσσες και στα κινέζικα. Ο Κωστής Βαΐτσος έχει διατελέσει Αναπληρωτής Υπουργός και Υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας (1982-1985), Πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Έρευνας και Τεχνολογίας (1979-1981), Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου της Εμπορικής Τράπεζας της Ελλάδος (1981-1982) και του Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών, Α.Ε. (2001- 2008), Σύμβουλος κυβερνήσεων, κοινωνικών φορέων, διεθνών οργανισμών, κεντρικών και αναπτυξιακών τραπεζών στην Ευρώπη σε αναπτυσσόμενες χώρες της Λατινικής Αμερικής, της Νοτιοανατολικής Ασίας και της Αφρικής σε θέματα αναπτυξιακής οικονομικής πολιτικής. Επίσης έχει διατελέσει Επίτιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου, Επισκέπτης Καθηγητής σε Πανεπιστήμια της Ευρώπης και της Αμερικής, Διευθυντής επιστημονικών ερευνών του Λατινοαμερικανικού Ινστιτούτου Διεθνικών Σπουδών, Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος, AXIA Α.Ε. Διεθνείς Σύμβουλοι (1991-2001) και μέλος της Συμβουλευτικής Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την δημιουργία ενιαίου ευρωπαϊκού ερευνητικού χώρου (2006–2008).

Γιαννίτσης Τάσος Ομότιμος Καθηγητής Οικονομικών, ΕΚΠΑ, πρώην Υπουργός (2000-2004 και 2011-2012)

Ο Τάσος Γιαννίτσης γεννήθηκε το 1944 στην Αθήνα. Είναι Ομότιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Σπούδασε Νομικά και Οικονομικές-Πολιτικές Επιστήμες στο ίδιο Πανεπιστήμιο και έκανε διδακτορικό στο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου.

Διετέλεσε Πρόεδρος του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων στην Οικουμενική κυβέρνηση Ζολώτα και ξανά το 1993-1994 με υπουργό τον Γ. Γεννηματά, υπήρξε μέλος της Επιτροπής Αγγελόπουλου (1994), ανέλαβε ως οικονομικός σύμβουλος των πρωθυπουργών Ανδρέα Παπανδρέου, το 1994-1995, και Κώστα Σημίτη, την περίοδο 1996-2000, και διετέλεσε διαδοχικά Υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων (2000-2001), Αναπληρωτής Υπουργός Εξωτερικών (2001-2004), Υπουργός Εξωτερικών (Φεβρουάριος-Μάρτιος 2004) στην Κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ με πρωθυπουργό τον Κώστα Σημίτη και Υπουργός Εσωτερικών (2011- 2012). Μέλος περισσότερων Διοικητικών Συμβουλίων σε Οργανισμούς και επιχειρήσεις σε διάφορα έτη.

Στο επίκεντρο των επιστημονικών του εργασιών βρίσκονται τα θέματα της αναπτυξιακής θεωρίας και πολιτικής, τα προβλήματα της ελληνικής οικονομίας, τα διεθνή οικονομικά, θέματα ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και τα οικονομικά της τεχνολογίας. Έχει δημοσιεύσει πολλά βιβλία και άρθρα (σε ελληνικά και ξένα περιοδικά και εκδόσεις) για θέματα ελληνικής οικονομίας, ανάπτυξης, διεθνών επενδύσεων, την παγκοσμιοποίηση, τα οικονομικά της τεχνολογίας, τη βιομηχανική και τεχνολογική πολιτική, το τραπεζικό σύστημα, την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, την ΟΝΕ.

Πιο πρόσφατα βιβλία του: "Το ασφαλιστικό και η κρίση" (2016, εκδ. Πόλις), "Ανισότητες, φτώχεια, οικονομικές ανατροπές στα χρόνια της κρίσης" (2016, εκδ. Πόλις, με Στ. Ζωγραφάκη). Πρόσφατα άρθρα: "Reflections on Banking Union", "Fiskalkonsolidierung und Einkomensverteilung", "Industrial Policy in Times of Crisis: The Case of Greece" (με I. Kastelli).

Μητσός Αχιλλέας Καθηγητής Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Ο Αχιλλέας Μητσός έχει διδάξει «πολιτική οικονομία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης» στο Πανεπιστήμιο του Pittsburgh, ΗΠΑ, (2006-2009) διετέλεσε (μέχρι το 2007) Επισκέπτης Καθηγητής της Οικονομικής Σχολής του Λονδίνου (LSE), και έχει δώσει σειρά διαλέξεων και μαθημάτων σε διάφορα Πανεπιστήμια της Ευρώπης και των ΗΠΑ. Έχει γράψει τέσσερα βιβλία και πολλά άρθρα σε θέματα διεθνούς οικονομικής και ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

Σαρτζετάκης Στέλιος Ερευνητής, Ινστιτούτο Πληροφορικής "Αθηνά", πρώην επικεφαλής εργαστηρίου τηλεπικοινωνιών και δικτύων Ινστιτούτου Πληροφορικής Ι.Τ.Ε.

Ο Στέλιος Σαρτζετάκης έλαβε το Διδακτορικό του δίπλωμα από Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών ΕΜΠ, το Masters σε Systems and Computer Engineering από το Carleton University του Καναδά, και το πτυχίο Μαθηματικού από την Φυσικομαθηματική Σχολή του ΑΠΘ. Διετέλεσε επικεφαλής του εργαστηρίου τηλεπικοινωνιών και δικτύων του Ινστιτούτου Πληροφορικής του Ι.Τ.Ε. και επισκέπτης καθηγητής στο Τμήμα Επιστήμης Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κρήτης. Για 15 χρόνια στο Ι.Τ.Ε. συμμετείχε ενεργά σε πολλά μεγάλα διεθνή και εθνικά ερευνητικά προγράμματα. Είναι από τους δημιουργούς του δικτύου FORTHnet του Ι.Τ.Ε. (μεταξύ άλλων, υλοποίησε τις πρώτες συνδέσεις της χώρας στο ‘Ιντερνετ, κατοχύρωσε διεθνώς τον χώρο ονομάτων .gr, σχεδίασε και εγκατέστησε το πρώτο ευρυζωνικό δίκτυο κορμού IP Ηράκλειο-Αθήνα-Θεσσαλονίκη και το πρώτο οπτικό δίκτυο Ethernet). Από το 2007 είναι Ερευνητής στο Αθηνά ενώ συνεργάζεται από το 2002 με την ΕΔΕΤ Α.Ε. ως υπεύθυνος στρατηγικού σχεδιασμού. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα και οι τομείς εμπειρίας του περιλαμβάνουν: δίκτυα ευρυζωνικής πρόσβασης, FTTH, PON, LTE, σχεδιασμό και διαχείριση δικτύων υπολογιστών και ανάλυση επίδοσης τηλεπικοινωνιακών δικτύων υψηλών ταχυτήτων, ποιότητα υπηρεσιών, συμβόλαια παροχής και χρέωση τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών.

Καλογήρου Γιάννης Καθηγητής Τεχνολογικής Οικονομικής και Βιομηχανικής Στρατηγικής, ΕΜΠ - Διευθυντής, Εργαστήριο Βιομηχανικής και Ενεργειακής Οικονομίας, Σχολή Χημικών Μηχανικών - Υπεύθυνος της Μονάδας Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας, ΕΜΠ

Ο Γιάννης Καλογήρου είναι Καθηγητής Τεχνολογικής Οικονομικής και Βιομηχανικής Στρατηγικής, Διευθυντής του Εργαστηρίου Βιομηχανικής και Ενεργειακής Οικονομίας της Σχολής Χημικών Μηχανικών και υπεύθυνος της Μονάδας Καινοτομίας και Επιχειρηματικότητας του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου. Είναι, ακόμη, ερευνητικός εταίρος στο εργαστήριο Διαχείρισης και Βέλτιστου Σχεδιασμού Δικτύων της Σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του ΕΜΠ. Έχει διατελέσει Πρόεδρος του Επιστημονικού Συμβουλίου του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης, μέλος του Δ.Σ. του Ευρωπαϊκού Ερευνητικού Δικτύου Αριστείας DIME (Dynamics of Institutions and Markets in Europe), πρόεδρος του Γνωμοδοτικού Συμβουλίου για την ανάπτυξη της πληροφορικής στη δηµόσια διοίκηση (2010-2011) και Rapporteur του High Level Panel οn the Socio-economic Benefits of the European Research Area. Ήταν, επίσης, μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου των Διαγωνισμών «Η Ελλάδα Καινοτομεί» και «BRAVO για την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη και τον ρόλο της Επιχειρηματικότητας στη Βιώσιμη Ανάπτυξη».


Διδάσκει σε προπτυχιακό και μεταπτυχιακό επίπεδο, μαθήματα οικονομικών, οργάνωσης και διοίκησης επιχειρήσεων, καινοτομίας και επιχειρηματικότητας. Η ερευνητική του δραστηριότητα επικεντρώνεται στη μελέτη των τεχνικο-οικονομικών, κοινωνικο-οικονομικών, οργανωτικών και διοικητικών διεργασιών και συστημάτων που συνδέονται με την καινοτομία, τη βιομηχανική ανάπτυξη και την τεχνολογική εξέλιξη, τη δημιουργία και την ανάπτυξη νέων επιχειρηματικών εγχειρημάτων και την ανάδυση της οικονομίας της γνώσης.

Στο πλαίσιο του Εργαστηρίου Βιομηχανικής και Ενεργειακής Οικονομίας (ΕΒΕΟ) του ΕΜΠ είναι, την τελευταία εικοσιπενταετία, επιστημονικός υπεύθυνος δύο διεπιστημονικών ερευνητικών ομάδων, που δραστηριοποιούνται  στην «Έρευνα της Καινοτομίας και της Επιχειρηματικότητας» και στην «Τεχνολογική, Οικονομική και Στρατηγική Ανάλυση της Κοινωνίας της Πληροφορίας». Έχει συντονίσει μια σειρά από ευρωπαϊκά και ελληνικά έργα κοινωνικο-οικονομικής έρευνας στους τομείς της τεχνολογίας, της καινοτομίας, της επιχειρηματικότητας και των αντίστοιχων δημόσιων πολιτικών. Ειδικότερα, έχει σχεδιάσει και συντονίσει πολλές έρευνες πεδίου μεγάλης κλίμακας για τη μελέτη των ελληνικών και ευρωπαϊκών επιχειρήσεων, μεταξύ των οποίων και τις πιο  πρόσφατες ευρωπαϊκές έρευνες για την επιχειρηματικότητα εντάσεως γνώσης (AEGIS, 2011), την επιχειρηματικότητα στις δημιουργικές βιομηχανίες (Cre8tv.eu, 2015) και στον ελληνικό χώρο τις δύο έρευνες για τις μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις (ΣΕΒ 2011, 2013) και την έρευνα για την επιχειρηματικότητα των νέων αποφοίτων του ΕΜΠ (2015). Ήταν, επίσης, επιστημονικός υπεύθυνος της πρώτης μελέτης στον ελληνικό χώρο για την αγορά εργασίας των μηχανικών του ΕΜΠ.

Έχει υπηρετήσει ως εµπειρογνώμων της Εθνικής Επιτροπής Τηλεπικοινωνιών (1996-1999), ως Γενικός Γραμματέας Βιομηχανίας (2000-2002) και ως Ειδικός Γραμματέας για την Κοινωνία της Πληροφορίας (2002-2004) και έχει εργασθεί στην ελληνική βιομηχανία στον σχεδιασμό, την οικονομική ανάλυση και την υλοποίηση βιομηχανικών μονάδων και έργων (1976-1982). Είναι, ακόμη, ειδικός επιστημονικός σύμβουλος της Κεντρικής Ένωσης ∆ήµων Ελλάδος (ΚΕ∆Ε) για τη διαμόρφωση και την υλοποίηση μιας στρατηγικής για την αξιοποίηση των Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών από την τοπική αυτοδιοίκηση.


Έχει συμμετάσχει σε πολλές επιτροπές εμπειρογνωµόνων υψηλού επιπέδου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των DG Research and Innovation, DG Enterprise and Industry, DG Information Society και DG Internal Market & Financial Services καθώς και σε αντίστοιχες επιτροπές στον ελληνικό χώρο, όπως στην επιστημονική επιτροπή Βιογραφικό Σημείωμα για «Το μέλλον της ελληνικής βιομηχανίας» (1993-1997) και στην ομάδα που συνέταξε την «Έκθεση για την Ανταγωνιστικότητα και τη Βιομηχανική στρατηγική στην Ελλάδα (1997)». Είχε, επίσης, την ευθύνη για την ομάδα που συνέταξε την «Έκθεση για την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας» το 2001.

Έχει, ακόμη, ασχοληθεί με την ανάλυση του ρόλου των πανεπιστημίων στην οικονομία της γνώσης, με τη διερεύνηση της αγοράς εργασίας και της επαγγελματικής διαδρομής των μηχανικών και με την προώθηση της  επιχειρηματικότητας των μηχανικών. Έχει, επίσης, συμμετάσχει στο σχεδιασμό προγραμμάτων οικονομικών και διοικητικών σπουδών για μηχανικούς καθώς και προγραμμάτων ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού αναφορικά με τη χρήση και την αξιοποίηση των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών.
 

Συνολικά, έχει εικοσιπενταετή εμπειρία από συμμετοχή, διαχείριση και συντονισμό διευρωπαϊκών και εθνικών ερευνητικών έργων. Ειδικότερα, έχει συντονίσει περί τα 30  ευρωπαϊκά και εθνικά έργα και έχει συμμετάσχει αθροιστικά σε 50 αντίστοιχα έργα και μελέτες.


Έχει συμμετάσχει στη συγγραφή και την επιμέλεια των βιβλίων “European Collaboration in Research and Development: Business Strategy and Public Policy” (Elgar, 2004), “Knowledge Flows in European Industry” (Routledge, 2006), “The dynamics of Knowledge Intensive Entrepreneurship” (Routledge, 2016), «Το ελληνικό μάνατζμεντ» (ΕΑΣΕ, 1996) και «Ο δυϊσμός των ελληνικών επιχειρήσεων» (ΕΑΣΕ, 1998). Έχει, επίσης, επιμεληθεί και έχει γράψει την εισαγωγή στην ελληνική έκδοση του βιβλίου της Mariana Mazzucato «Το Επιχειρηματικό Κράτος» (Εκδόσεις Κριτική, 2015).


Έχει δημοσιεύσει –μόνος του ή σε συνεργασία- 85 άρθρα σε επιστημονικά περιοδικά με κριτές και σε συλλογικούς τόμους και περίπου 100 εργασίες σε πρακτικά διεθνών και ελληνικών συνεδρίων. Έχει επίσης συγγράψει-μόνος ή σε συνεργασία- πάνω από 30 ερευνητικές εκθέσεις και μελέτες. Έχει συγκεντρώσει 2840 αναφορές στη διεθνή βιβλιογραφία (με βάση το Google Scholar).

Σχετικές ομιλίες