Bodossaki Lectures on Demand
ΙΔΡΥΜΑ ΜΠΟΔΟΣΑΚΗ

Μύθος και πραγματικότητα για τα βλαστοκύτταρα

Μάτσα Ρεβέκκα, Ανδρουτσέλλης - Θεοτόκης Ανδρέας, Ταραβήρας Σταύρος, Σταυροπούλου-Γκιόκα Αικατερίνη, Τσινόρεμα Σταυρούλα

15 Μαΐου 2014

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN VIDEO & SLIDES
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 140:05 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 2322
ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ /

Τι είναι τα βλαστοκύτταρα και γιατί είναι σημαντικά; Πόσο κοντά στην αλήθεια βρίσκεται η προοπτική να χρησιμεύσουν για τη θεραπεία ασθενειών, όπως ο διαβήτης, οι καρδιοπάθειες, τα νευροεκφυλιστικά νοσήματα ή τα τραύματα του εγκεφάλου και της σπονδυλικής στήλης, ακόμα και για την αντιστροφή της απώλειας όρασης και ακοής; Πώς μπορούν να μας διαφωτίσουν για τον καρκίνο;
 

Πέντε διακεκριμένοι επιστήμονες, που δραστηριοποιούνται εντός κι εκτός Ελλάδας στους τομείς της έρευνας της βιολογίας και της εφαρμογής των βλαστοκυττάρων στον ταχύτατα αναπτυσσόμενο κλάδο της Αναγεννητικής Ιατρικής, μιλούν για την πολύτιμη συμβολή τους στη θεραπεία των σύγχρονων ασθενειών.
 

Πιο συγκεκριμένα, στη συζήτηση με θέμα «Μύθος και πραγματικότητα για τα βλαστοκύτταρα» μίλησαν  οι:
 

Ανδρέας Ανδρουτσέλλης-Θεοτόκης,  επικεφαλής του Εργαστηρίου Εγγενούς Αναγέννησης (Innate Repair Laboratory) στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Δρέσδης, του οποίου η έρευνα  εστιάζεται στη συμμετοχή των ενδογενών βλαστοκυττάρων στην αναγέννηση και τον καρκίνο.

Αικατερίνη Σταυροπούλου-Γκιόκα, Διευθύντρια της Ελληνικής Τράπεζας Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος του Ιδρύματος Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών.

Σταύρος Ταραβήρας, Αναπληρωτής Καθηγητής Φυσιολογίας στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Πατρών, ο οποίος εδώ και χρόνια μελετά με ερευνητική του ομάδα τη βιολογία των βλαστοκυττάρων, με έμφαση στην κατανόηση μηχανισμών που ελέγχουν την αυτοανανέωση και διαφοροποίηση βλαστοκυττάρων του αιμοποιητικού και νευρικού συστήματος) 

Σταυρούλα Τσινόρεμα, Καθηγήτρια Φιλοσοφίας και Βιοηθικής του Πανεπιστημίου Κρήτης. 

Ρεβέκκα Μάτσα, Διευθύντρια Ερευνών στο Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ με πολυετή ερευνητική εμπειρία στη φυσιολογία των βλαστοκυττάρων του εγκεφάλου και τη συμβολή τους στην Αναγεννητική Ιατρική. 

Οι ελπίδες για τα ανθρώπινα εμβρυϊκά βλαστοκύτταρα, τα οποία αναπαράγονται διαρκώς και έχουν την ικανότητα να μετατρέπονται σε οποιοδήποτε άλλο είδος κυττάρου στο σώμα ενός οργανισμού –σε μυϊκό, ερειστικό, νευρικό κ.λπ.–, όπως και για τις εφαρμογές τους στις βιοϊατρικές επιστήμες άρχισαν να διαφαίνονται από το 1998, όταν η ερευνητική ομάδα του James Thomson στο Πανεπιστήμιο Wisconsin-Madison των ΗΠΑ πέτυχε για πρώτη φορά την απομόνωση και τη διατήρησή τους στο εργαστήριο. Παράλληλα τέθηκαν με ένταση ζητήματα βιοηθικής δεοντολογίας. Η απονομή του βραβείου Νόμπελ Ιατρικής ή Φυσιολογίας το 2012 στους ερευνητές Shinya Yamanaka και Sir Jοhn Gurdon για την επαναστατική ανακάλυψή τους ότι διαφοροποιημένα κύτταρα ενηλίκων μπορούν να μετατραπούν σε κύτταρα με ιδιότητες εμβρυϊκών βλαστοκυττάρων, τροφοδότησε με νέο ενθουσιασμό την έρευνα στο πεδίο των βλαστοκυττάρων. Επιτυγχάνοντας να γυρίσουν πίσω στο εμβρυϊκό στάδιο το αναπτυξιακό ρολόι ενήλικων κυττάρων, οι Shinya Yamanaka και Sir Jοhn Gurdon άνοιξαν νέους δρόμους και βοήθησαν να ξεπεραστούν ερωτήματα βιοηθικής δεοντολογίας που το προηγούμενο διάστημα πυροδότησαν δημόσιες συζητήσεις και αντιπαραθέσεις. Σ’αυτά στέκονται και οι ομιλητές της παρούσας εκδήλωσης, οι οποίοι αναφέρονται και στις πρώτες κλινικές μελέτες με βλαστοκύτταρα που βρίσκονται σε εξέλιξη.
 

Tη συζήτηση –η οποία πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Κύκλου «Η Επιστήμη στη ζωή μας» του MEGARON PLUS– συντονίζει η Ρεβέκκα Μάτσα.


Μάτσα Ρεβέκκα Διευθύντρια Ερευνών - Υπεύθυνη του τμήματος Νευροβιολογίας, Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ

Η Ρεβέκκα Μάτσα είναι Διευθύντρια Ερευνών στο Ελληνικό Ινστιτούτο Παστέρ, υπεύθυνη του τμήματος νευροβιολογίας. Είναι εκλεγμένο μέλος του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Μοριακής Βιολογίας (ΕΜΒΟ), μέλος της γενικής συνέλευσης του Ελληνικού Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ) και έχει τιμηθεί με τον τίτλο του Τάγματος Αξίας της Γαλλικής Δημοκρατίας για την προαγωγή της ελληνογαλλικής συνεργασίας σε θέματα έρευνας. Έχει διατελέσει μέλος του Εθνικού Τομεακού Επιστημονικού Συμβουλίου Βιοεπιστημών. Η έρευνά της επικεντρώνεται στη μελέτη της φυσιολογίας των βλαστικών κυττάρων του εγκεφάλου ενώ έχει αναπτύξει εξατομικευμένα μοντέλα από κύτταρα ασθενών με νόσο Πάρκινσον για τη μελέτη των παθογενετικών μηχανισμών της νόσου και τον προσδιορισμό νέων θεραπευτικών στόχων. Διετέλεσε μέλος της Επιτροπής Εκπαίδευσης της Ομοσπονδίας των Ευρωπαϊκών Εταιρειών Νευροεπιστημών και έχει διοργανώσει διεθνή σεμινάρια και συνέδρια. Το ερευνητικό της έργο χρηματοδοτείται από εθνικά και ευρωπαϊκά ανταγωνιστικά προγράμματα ενώ είναι δημοσιευμένο σε έγκριτα διεθνή επιστημονικά περιοδικά.

Ανδρουτσέλλης - Θεοτόκης Ανδρέας Επικεφαλής του Εργαστηρίου Εγγενούς Αναγέννησης (Innate Repair Laboratory), Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο της Δρέσδης

Ο Ανδρέας Ανδρουτσέλλης-Θεοτόκης είναι επικεφαλής του Εργαστηρίου Εγγενούς Αναγέννησης (Innate Repair Laboratory) στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Δρέσδης, του οποίου η έρευνα  εστιάζεται στη συμμετοχή των ενδογενών βλαστοκυττάρων στην αναγέννηση και τον καρκίνο.

Ταραβήρας Σταύρος Αναπληρωτής Καθηγητής Φυσιολογίας, Τμήμα Ιατρικής, Πανεπιστήμιο Πατρών

Ο Σταύρος Ταραβήρας είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Φυσιολογίας στο Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Πατρών, ο οποίος εδώ και χρόνια μελετά με ερευνητική του ομάδα τη βιολογία των βλαστοκυττάρων, με έμφαση στην κατανόηση μηχανισμών που ελέγχουν την αυτοανανέωση και διαφοροποίηση βλαστοκυττάρων του αιμοποιητικού και νευρικού συστήματος).

Σταυροπούλου-Γκιόκα Αικατερίνη Διευθύντρια, Ελληνική Τράπεζα Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος, Ίδρυμα Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών

Η Αικατερίνη Σταυροπούλου-Γκιόκα αποφοίτησε από την Ιατρική σχολή του ΕΚΠΑ και ειδικεύτηκε στη Μικροβιολογία. Απέκτησε διδακτορικό τίτλο σπουδών στην Ανοσολογία και το 1989 κατέθεσε την υφηγεσία της στην Ανοσολογία της Μεταμόσχευσης. Άρχισε την ενασχόληση της με την μεταμόσχευση το 1970 κατά την συνεργασία της με το New York University Medical Center. Από το 1975 εως το 2007, υπήρξε αρχικά στέλεχος και εν συνεχεία διευθύντρια του Ανοσολογικού Εργαστηρίου του Γενικού Νοσοκομείου Αθηνών ‘Γ.Γεννηματάς’, όπου ίδρυσε το Εθνικό Κέντρο Ιστοσυμβατότητας. Υπήρξε ιδρυτικό μέλος των φορέων της Μεταμόσχευσης στην Ελλάδα και μέχρι σήμερα συμμετέχει ως εκπρόσωπος του ΕΟΜ σε επιτροπές της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Είναι μέλος επιστημονικών εταιριών με αντικείμενο την ανοσολογία, την αιματολογία και τη μεταμόσχευση  για 10 χρόνια ήταν Commissioner της European Federation for Immunogenetics για την Νοτιοανατολοκή Ευρώπη με αρμοδιότητα την διαπίστευση των εργαστηρίων ιστοσυμβατότητας. Έχει συμμετοχή σε πανελλήνια και διεθνή επιστημονικά συνέδρια και έχει συγγράψει πάνω από 100 άρθρα, ενώ έχει συμμετάσχει και στη συγγραφή βιβλίων. Το 2004 ίδρυσε την Ελληνική Τράπεζα Ομφαλοπλακουντιακού Αίματος με έδρα το Ίδρυμα Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας  Αθηνών της οποίας είναι διευθύντρια.

Τσινόρεμα Σταυρούλα Καθηγήτρια Σύγχρονης, Νεότερης Φιλοσοφίας και Βιοηθικής, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Η Σταυρούλα Τσινόρεμα είναι Καθηγήτρια Σύγχρονης, Νεότερης Φιλοσοφίας και Βιοηθικής, Διευθύντρια Σπουδών του Διατμηματικού Π.Μ.Σ. «Βιοηθική», και Διευθύντρια του Εργαστηρίου Βιοηθικής του Πανεπιστημίου Κρήτης. Έχει διατελέσει δυο φορές Πρόεδρος του Τμήματος Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών και Διευθύντρια Σπουδών Π.Μ.Σ. «Φιλοσοφία: Γνώση, Αξίες και Κοινωνία». Υπήρξε ιδρυτική Διευθύντρια του Εργαστηρίου Φιλοσοφικής Έρευνας και Μετάφρασης του Πανεπιστημίου Κρήτης.

Κάτοχος Πτυχίου Φιλοσοφίας από το Πανεπιστήμιο Αθηνών, Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης (M.Α.) στην Ηθική και Κοινωνική Φιλοσοφία και Διδακτορικού Διπλώματος (Ph.D.) στην Ηθική Φιλοσοφία από το Πανεπιστήμιο του Exeter, έχει διδάξει στα Πανεπιστήμια Ιωαννίνων και Exeter. Διδάσκει ως Επισκέπτρια Καθηγήτρια, στο Π.Μ.Σ. «Φιλοσοφία: Ιστορία της Φιλοσοφίας» του Τμήματος Φιλοσοφίας του ΕΚΠΑ (από 2015), και στο Π.Μ.Σ. «Βιοηθική» της Ιατρικής Σχολής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (από 2016). Έχει διατελέσει Eπισκέπτρια Kαθηγήτρια και Eταίρος σε πολλά Πανεπιστήμια της Ευρώπης και ΗΠΑ.Το ερευνητικό έργο της επικεντρώνεται στην ηθική και κοινωνική φιλοσοφία, βιοηθική, επιστημολογία, φιλοσοφία της γλώσσας και φιλοσοφία του νου. Είναι μέλος της Συντακτικής Επιτροπής των περιοδικών International Studies in the Philosophy of Science, Δευκαλίων και Βιοηθικά· Εταίρος στο Center for Philosophy of Science, University of Pittsburgh, με A.K. Mellon Foundation Fellowship (USA).

Έχει διατελέσει μέλος του διεθνούς panel εμπειρογνωμόνων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Commission Expert Group to advise on specific ethical issues raised by driverless mobility (E03659), που εκπόνησε την Αναφορά «Independent Expert Report on the Ethics of Connected and Automated Vehicles, 2020». Είναι μέλος πολλών εθνικών και διεθνών επιτροπών που αφορούν θέματα Ηθικής των Επιστημών και Βιοηθικής, μεταξύ των οποίων: Μέλος του Scientific and Technical Advisory Board (STAB) του Δικτύου European Research Infrastructure Consortium ‘LifeWatch ERIC’· μέλος των Επιτροπών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα και για τη Βιοηθική και την Ηθική των Επιστημών της Fédération Internationale des Sociétés de Philosophie· μέλος της Εθνικής Επιτροπής Δεοντολογίας για τις Κλινικές Μελέτες (Υπουργείο Υγείας)· Πρόεδρος της Επιτροπής Ηθικής και Δεοντολογίας της Έρευνας (Ε.Η.Δ.Ε.) του Πανεπιστημίου Κρήτης και Αντιπρόεδρος της Ε.Η.Δ.Ε. του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών (ΕΚΚΕ). Είναι επίσης μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής της Ένωσης Ασθενών Ελλάδας.

Σχετικές ομιλίες