Bodossaki Lectures on Demand

Η μεταφραστική πολυφωνία στον αιώνα του νεοελληνικού Διαφωτισμού και η εισδοχή των νέων ιδεών

Ταμπάκη Άννα

12 Απριλίου 2019

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 00:28:59 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 166

Η Ελληνική Εταιρεία Μεταφρασεολογίας (ΕΕΜ), σε συνεργασία με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ), το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο (ΕΚΠΑ) και το Ιόνιο Πανεπιστήμιο, διοργάνωσε, στο πλαίσιο και με τη στήριξη της «Αθήνα Παγκόσμια Πρωτεύουσα Βιβλίου» του Δήμου Αθηναίων, επιστημονική ημερίδα με τίτλο Αναζητώντας το νέο μέσα από τη μετάφραση: διαχρονικές και συγχρονικές προσεγγίσεις στον ελληνόφωνο χώρο, την Παρασκευή 12 Απριλίου 2019, στην Αθήνα (ΙNNOVATHENS Ι, Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων).

Στόχος της διοργάνωσης είναι να αναδείξει την ιστορικότητα και διαχρονικότητα του μεταφραστικού φαινομένου και τη μακραίωνη παράδοσή του στον ελληνόφωνο χώρο. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η Ημερίδα της ΕΕΜ επιχειρεί να αποτελέσει χώρο συνάντησης των ελληνόφωνων μεταφρασεολόγων με εκπροσώπους όμορων επιστημών που μελετούν το μεταφραστικό φαινόμενο, συγχρονικά ή διαχρονικά έτσι ώστε να δημιουργηθούν γέφυρες επικοινωνίας και διεπιστημονικής συνεργασίας. Παράλληλα, στο επίκεντρο των συζητήσεων βρίσκονται ζητήματα που σχετίζονται με τη λογοτεχνική μετάφραση και τις σύγχρονες τάσεις του μεταφραστικού γίγνεσθαι, όπως αυτές αποτυπώνονται στη μεταφραστική αγορά και στην επιστημονική έρευνα.

Μέσα από την προώθηση του επιστημονικού διαλόγου και την προβολή των διακυβευμάτων της σύγχρονης γλωσσικής επικοινωνίας, η Ημερίδα αναμένεται να συντελέσει στη μεγαλύτερη ορατότητα των ελληνόφωνων μεταφραστών και μεταφρασεολόγων και στην ανάδειξη του έργου τους.

Η ομιλία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της B΄ ενότητας με θέμα: «Ζητήματα ιστορίας της μετάφρασης στον ελληνόφωνο χώρο».

Ταμπάκη Άννα Καθηγήτρια Θεατρολογίας - Ιστορίας του Θεάτρου, Τμήμα Θεατρικών Σπουδών, ΕΚΠΑ

Η Άννα Ταμπάκη γεννήθηκε στον Πειραιά. Aπόφοιτος της Eλληνο-Γαλλικής Σχολής «Jeanne d’Arc», πτυχιούχος Ελληνικής και Γαλλικής Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής Aθηνών, συνέχισε ως υπότροφος της Γαλλικής Kυβερνήσεως μεταπτυχιακές σπουδές σε γαλλικά πανεπιστήμια (Université de Clermont II, νυν Université Blaise Pascal, Université Paris Sorbonne-Paris IV) και εξειδικεύθηκε στους τομείς της γαλλικής, συγκριτικής, και νεοελληνικής φιλολογίας. Υπήρξε μαθήτρια του Κ. Θ. Δημαρά στο Νεοελληνικό Ινστιτούτο της Σορβόννης. Έτυχε επίσης υποτροφίας από το Ίδρυμα «Aλέξανδρος Σ. Ωνάσης». Eίναι διδάκτωρ της École des Hautes Études en Sciences Sociales (Παρίσι). Yπήρξε Eρευνήτρια στο Kέντρο, σήμερα Τμήμα Nεοελληνικών Eρευνών του Eθνικού Iδρύματος Eρευνών (1980-2000), όπου συμμετείχε σε πολλά ερευνητικά προγράμματα και σε διακρατικές συνεργασίες. Από το 2000 διατηρεί την ιδιότητα του Φιλοξενούμενου Eρευνητή και για την χρονική περίοδο 1997-2012 ήταν Ε.Υ. του ερευνητικού έργου «Nεοελληνικές Mεταφράσεις». Είναι ιδρυτικό μέλος του «Σεμιναρίου Συγκριτικής Γραμματολογίας και Ιστορίας των Ιδεών» (2000), το οποίο απορροφήθηκε βαθμιαία στον «Τομέα Γραμματολογίας» του νυν Τμήματος Νεοελληνικών Ερευνών.

Δίδαξε ιστορία του νεοελληνικού θεάτρου (1995-2000) στο Tμήμα Θεατρικών Σπουδών του Παν/μίου Πατρών. Tο 1999 εξελέγη Aναπληρώτρια Kαθηγήτρια στο TΘΣ του Παν/μίου Aθηνών και το 2004 Kαθηγήτρια στο ίδιο Tμήμα, όπου διδάσκει ιστορία του νεοελληνικού θεάτρου, ευρωπαϊκή δραματολογία και σε μεταπτυχιακό επίπεδο θεατρική μετάφραση (θεωρία και πράξη). Ανέλαβε πολλά διοικητικά και άλλα καθήκοντα: για το χρονικό διάστημα 2001-2009 υπήρξε Ε.Υ. του προγράμματος Πρακτικής Άσκησης Φοιτητών (ΕΠΕΑΚ ΙΙ) και για το χρονικό διάστημα 2002-2008 Ε.Υ. του Προγράμματος Αναμόρφωσης Προπτυχιακών Σπουδών (ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ). Από το 2007 είναι μέλος της Επιτροπής Μεταπτυχιακών Σπουδών του ΤΘΣ και από το φθινόπωρο του 2009 ως τον Σεπτέμβριο του 2014 είχε τη Διεύθυνσή του. Διετέλεσε Πρόεδρος του Τμήματος την περίοδο 2015 (Νοέμβριος) με 2017 (Δεκέμβριος).

Έχει συνεργαστεί με το Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο (ΕΑΠ) καταρχήν ως κριτική αναγνώστρια στην α᾽ έκδοση της Ιστορίας της Ευρωπαϊκής Λογοτεχνίας (2 τ.), και από το ακαδημαϊκό έτος 2010-2011 συνεργάζεται ως Καθηγήτρια-Σύμβουλος στην ΕΛΠ44: Νεοελληνικό θέατρο (1600-1940) – Κινηματογράφος.

Υπήρξε Ε.Υ, δυο ερευνητικών προγραμμάτων ΑΡΙΣΤΕΙΑΣ:

Στο πλαίσιο του Eρευνητικού προγράμματος «Kαποδίστριας» (χρηματοδότηση από τον ΕΛΚΕ), έχει αναλάβει και φέρει εις πέρας αρκετά ερευνητικά έργα.

Είναι Επιστημονικός σύμβουλος στο πρόγραμμα «Πολιτισμικοί διαμεσολαβητές ανάμεσα στην Ελλάδα, τη Γαλλία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες (1830-1974)» / «Médiateurs culturels entre la Grèce, la France et autres pays européens (1830-1974)». Φορείς συνεργασίας: Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών ΕΙΕ, École Française d’Athènes (Γαλλική Σχολή Αθηνών).

Aσχολείται με θέματα συγκριτικής φιλολογίας, με έμφαση στην ιστορία των ιδεών, στη μελέτη του μεταφραστικού φαινομένου και ειδικότερα στη συγκριτική δραματολογία και την ιστορία του νεοελληνικού θεάτρου με έμφαση στον 18ο και 19ο αιώνα. Τα τελευταία χρόνια, τα μελετητικά της ενδιαφέροντα αγκαλιάζουν και τον 20ό, με επίκεντρο ζητήματα πρόσληψης και θεατρικής μετάφρασης.

Έχει δώσει διαλέξεις και σεμινάρια σε επιστημονικούς φορείς και πανεπιστήμια του εσωτερικού και του εξωτερικού (περίπου ογδόντα), έχει συμμετάσχει σε πολυάριθμα διεθνή Συνέδρια (γύρω στα εκατόν τριάντα), έχει διοργανώσει ειδικές θεματικές συνεδρίες, Στρογγυλά Τραπέζια και διεθνή Συμπόσια. Έχει συμμετάσχει στο πρόγραμμα ανταλλαγών του ΕΙΕ με το CNRS της Γαλλίας και έχει συνεργαστεί σε διεθνή επιστημονικά δίκτυα όπως της European Science Foundation (ESF) και της Association Internationale de Littérature comparée (AILC/ICLA). Μέλος πολλών επιστημονικών Eταιρειών (σε αρκετές απ’αυτές έχει διατελέσει και μέλος του Δ.Σ.): μεταξύ άλλων του «Oμίλου Mελέτης Eλληνικού Διαφωτισμού», της «Eλληνικής Eπιτροπής Σπουδών Nοτιο-ανατολικής Eυρώπης», της «Ελληνικής Εταιρείας Γενικής και Συγκριτικής Γραμματολογίας» και της «Société Voltaire», της οποίας είναι Membre correpospondant του Δελτίου (Bulletin) που εκδίδει.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΕΙΣ

Έχει δημοσιεύσει μόνη ή σε συνεργασία εικοσιπέντε (25) αυτοτελή βιβλία (μονογραφίες και συλλογικά έργα) και γύρω στις εκατόν πενήντα (150) εργασίες, βιβλιοκρισίες και δοκίμια σε έγκριτα ελληνικά και διεθνή περιοδικά (Ο Ερανιστής, Ελληνικά, Σύγκριση / Comparaison, Παράβασις / Parabasis, Études Balkaniques, Revue des Études Sud-Est Européennes, Synthésis, Neohelicon, Studies on Voltaire and the 18th century, Journal of Modern Greek Studies, κ.ά.), στον ημερήσιο τύπο και σε πολιτιστικά ένθετα (Το Βήμα, Η Καθημερινή, Ελευθεροτυπία). Εχει συντάξει τα λήμματα για τον νεοελληνικό Διαφωτισμό στην Encyclopedia of Greece and the Hellenic Tradition (Λονδίνο-Σικάγο 2000) και την Encyclopedia of the Enlightenment, επιμ. Alan Charles Kors (Oxford University Press 2003).

Σχετικές ομιλίες