Bodossaki Lectures on Demand

From Hippocrates to da Vinci

Κωνσταντινίδης Κωνσταντίνος Μ.

12 Μαΐου 2011

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN VIDEO & SLIDES
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 30:07 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 1505
ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ /
Ομιλητές
Κωνσταντινίδης Κωνσταντίνος Μ.

Γλώσσα
Αγγλική

Ημερομηνία
12/05/2011

Διάρκεια
30:07

Εκδήλωση
6th Annual Mira Congress "Robotic Surgery Marathon: Clinical Practice, Education & the Simulation Olympics"

Χώρος
Ξενοδοχείο Hilton Αθηνών

Διοργάνωση
MIRA - Minimally Invasive Robotic Association

Κατηγορία
Χειρουργική

Ετικέτες
Ιπποκράτης, Leonardo da Vinci, ρομποτική χειρουργική

Από την αρχαιότητα έως σήμερα τα χειρουργικά εργαλεία έχουν εξελιχθεί ριζικά οδηγώντας και τη Χειρουργική στην Εποχή της Πληροφορίας. Ενδείξεις για χρήση "εργαλείων" σε πρωτόγονες χειρουργικές επεμβάσεις ανευρίσκονται σε ανθρώπινα κρανία με σαφή γνωρίσματα κρανιοανάτρησης έως και 10.000 χρόνια π.Χ. Η ανάπτυξη εργαλείων, όπως ήταν φυσικό ακολουθούσε την ανάπτυξη της ιατρικής, η οποία άνθισε μεταξύ των λαών της αρχαίας Αιγύπτου, Μεσοποταμίας, Ελλάδας, Ινδίας και Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας.

Η αρχαιοελληνική ιατρική παράδοση με κύριο εκπρόσωπο τον Ιπποκράτη (460π.Χ.) περιέχει τα ψήγματα της επιστημονικής ιατρικής γνώσης που απομακρύνεται από δεισιδαιμονίες και θρησκοληψίες και χρησιμοποιεί στοιχεία που προέρχονται από την παρατήρηση και την έρευνα για να φτάσει στη διάγνωση, όπως ακριβώς γίνεται και σήμερα. Για τον λόγο αυτό, η Ιπποκρατική Σχολή χαίρει μεγάλου σεβασμού μέχρι σήμερα από την παγκόσμια ιατρική κοινότητα. Η ίδια η λέξη "χειρουργική" είναι ελληνική (χείρ + ἔργον). Μεγάλοι ιατροί ακολουθούν το παράδειγμα του Ιπποκράτη αφήνοντας σημαντικό έργο πίσω τους, όπως ο Ερώφιλος και Ερασίστρατος από την Αλεξάνδρεια.

Σημαντικό έργο που ακολουθεί αυτό του Ιπποκράτη, βρίσκεται στα κείμενα του Κορνήλιου Κέλσου (1ος αι.μ.Χ.). Ο Αμπούλκασης (993- 1064) θεωρείται ο πατέρας της σύγχρονης χειρουργικής με εξαιρετικά σχέδια χειρουργικών εργαλείων. Σημαντική η συμβολή και του Γαληνού από την Πέργαμο που υπήρξε πρωτοπόρος στα χειρουργικά εργαλεία και τις οδηγίες του ακολούθησαν πιστά οι μεταγενέστεροι χειρουργοί του Μεσαίωνα.

Ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι (1452 μ.Χ.) προσέφερε ιδιαίτερα στην ανατομική του ανθρωπίνου σώματος, στη φυσιολογία του μυοσκελετικού και την εμβρυολογία. Αν και η χρήση ραμμάτων αναφέρεται από τους Αλεξανδρινούς, η πρώτη χρήση ραμμάτων για αιμόσταση πραγματοποιήθηκε από τον A.Pare (1590 μΧ). Τον 17ο αι. ο William Harvey περιέγραψε τις αρχές της κυκλοφορίας του αίματος. Από τον 16ο έως τον 18ο αι. η χειρουργική περνάει στα χέρια των κουρέων-χειρουργών και η εξέλιξή της σταματά. Η πρώτη χρήση αναισθησίας για χειρουργική επέμβαση αναφέρεται το 1842. Έως τότε πραγματοποιούνταν κυρίως ακρωτηριασμοί και αφαίρεση εμφανών όγκων. Διάσημος χειρουργός ήταν και ο Dominique Larrey προσωπικός χειρουργός του Ναπολέοντα.

Σταθμός στην ιστορία της χειρουργικής ήταν η ανάπτυξη της μικροβιολογίας (L.Pasteur) και της χειρουργικής των λοιμώξεων. Στα 1870 οι χειρουργοί μπορούσαν να χειρουργήσουν την κεφαλή, τον θώρακα και την κοιλία. Το 1886 πραγματοποιήθηκε η πρώτη σκωληκοειδεκτομή. Από το 1880 η χειρουργική γίνεται με μεγαλύτερη προσοχή στη διαφύλαξη των ιστών, της ανατομίας και την προσεκτική παρασκευή. Αξιοσημείωτη η συμβολή των Blalock-Taussig (1940) στην παιδοκαρδιοχειρουργική.

Πολλοί οι σταθμοί και οι πρωταγωνιστές της χειρουργικής από τότε και δεν χωρούν σε αυτή τη μικρή παρουσίαση που στοχεύει να δείξει από που ξεκινήσαμε για να φτάσουμε σήμερα να μιλούμε για Ρομποτική. Από τότε μέχρι σήμερα στη χειρουργική έχουν αλλάξει πολλά. Από την ανοικτή χειρουργική, στα τέλη της δεκαετίας του '80, περάσαμε στην λαπαροσκοπική, στη "χειρουργική μέσα από την κλειδαρότρυπα", μετά στη χειρουργική με λέιζερ και ραδιοσυχνότητες και κατόπιν στη Ρομποτική. Η λαπαρονεδοσκοπική χειρουργική κατηγορήθηκε από πολλούς, που άσκησαν βαρύτατη κριτική στους νεωτεριστές χειρουργούς που υιοθέτησαν τη λαπαροσκόπηση νωρίς και στους οποίους οφείλεται η διεθνής αναγνώριση σήμερα του ρόλου της Ελάχιστα Τραυματικής Χειρουργικής. Η πρώτη διαγνωστική λαπαροσκόπηση αναφέρεται στα 1901. Η πρώτη λαπαροσκοπική σκωληκοειδεκτομή έγινε το 1987 και η πρώτη χολοκυστεκτομή το 1989. Η πρώτη λαπαροσκοπική κολεκτομή το 1991. Φτάνουμε συνεπώς σήμερα στο σημείο να πραγματοποιούνται μεγάλα και δύσκολα χειρουργεία με ελάχιστα τραυματικό τρόπο όπως για παράδειγμα μεταμοσχεύσεις οργάνων, καρδιαγγειακές επεμβάσεις με χρήση εξωσωματικής κυκλοφορίας και χρήση τεχνητών οργάνων.

Η εξέλιξη της λαπαροσκόπησης είναι η ρομποτική χειρουργική, ενώ το επικρατέστερο ρομποτικό σύστημα σήμερα ονομάζεται da Vinci. Ανεξάρτητα από τη μορφή που έχει το εργαλείο, αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία σε όλη την πορεία της χειρουργικής μέσα από τους αιώνες, είναι ποιος το χρησιμοποιεί. Το ίδιο ισχύει και για τη Ρομποτική. Το ρομποτικό σύστημα δεν αυτενεργεί. Είναι και αυτό ένα εργαλείο και η ορθή χρήση του απαιτεί μεγάλη εμπειρία από τον χειρουργό και την ομάδα του, τόσο στην κλασσική-ανοικτή χειρουργική όσο και στη λαπαροσκοπική χειρουργική.

Κωνσταντινίδης Κωνσταντίνος Μ. Γενικός Χειρουργός, Διευθυντής Γενικής, Λαπαροσκοπικής, Βαριατρικής και Ρομποτικής Χειρουργικής Κλινικής, Ιατρικό Κέντρο Αθηνών

Ο Γενικός Χειρουργός Κ.Μ.Κωνσταντινίδης MD,PhD,FACS είναι Διευθυντής της Γενικής, Λαπαροσκοπικής, Βαριατρικής και Ρομποτικής Χειρουργικής Κλινικής του Ιατρικού Κέντρου Αθηνών. Κατάγεται από την Κάρπαθο. Είναι απόφοιτος του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Ως φοιτητής διακρίθηκε με υποτροφία σε όλα τα έτη φοίτησης. Πέρασε με επιτυχία τις εξετάσεις ECFMG και FLEX των ΗΠΑ το 1981 και επελέγη από την Ιατρική Σχολή του Ohio State University και το Νοσοκομείο Riverside Methodist του Columbus, Ohio για την ειδικότητα της γενικής χειρουργικής.

Το 1988 εξελέγη Λέκτορας και το 1989 Επίκουρος Καθηγητής Χειρουργικής στο ίδιο πανεπιστήμιο σε ηλικία μόλις 32 ετών. Το 1989 απέκτησε το δίπλωμα του American Board of Surgery και το 1999 ανανέωσε τον τίτλο του. Εργάσθηκε ως Διευθυντής της Κλινικής του Riverside Methodist όπου πραγματοποίησε μεγάλη σειρά επεμβάσεων, ενώ παράλληλα είχε αναλάβει την εκπαίδευση φοιτητών και ειδικευομένων Γενικής Χειρουργικής. Συνολικά, παρέμεινε στις ΗΠΑ για 12 έτη.

Είναι διδάκτωρ του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης. Το 1991 επέστρεψε στην Αθήνα μετά από πρόσκληση του Προέδρου του Ιατρικού Κέντρου Αθηνών για να ιδρύσει και να διευθύνει το Τμήμα Λαπαροσκοπικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Λέιζερ. Έκτοτε δέχεται καθημερινά μεγάλο αριθμό ασθενών και προσφέρει χειρουργική φροντίδα υψηλής ποιότητας που περιλαμβάνει τις επεμβάσεις Προχωρημένης Λαπαροσκόπησης, τη χειρουργική με Laser ή Ραδιοσυχνότητες (RF) και τη Ρομποτική Χειρουργική.

Μέχρι σήμερα έχει πραγματοποιήσει περισσότερες από 12.000 λαπαροσκοπικές επεμβάσεις. Το 2000 χρησιμοποίησε για πρώτη φορά στη χώρα μας το ρομποτικό σύστημα Aesop3000 και το 2006 το σύστημα DaVinci στην πρώτη επέμβαση τηλερομποτικής χειρουργικής στην Ελλάδα. Έως σήμερα πολλοί νέοι χειρουργοί έχουν εκπαιδευθεί στην κλινική του στις ελάχιστα τραυματικές τεχνικές και τη ρομποτική. Είναι μέλος 36 ιατρικών και χειρουργικών εταιρειών. To 2006 ίδρυσε την Ελληνική Επιστημονική Εταιρεία Ρομποτικής Χειρουργικής, το 2007 έλαβε τον τίτλο του Εκπαιδευτή Ρομποτικής Χειρουργικής (Proctor), το 2008 οργάνωσε το πρώτο Συμπόσιο Ρομποτικής Χειρουργικής στην Αθήνα και το 2009 ανέλαβε τη διοργάνωση του 6ου Παγκόσμιου Συνεδρίου Ρομποτικής Χειρουργικής (MIRA 2011) μετά από ομόφωνη απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου.

Ιστοσελίδα του Κωνσταντίνου Μ. Κωνσταντινίδη