Bodossaki Lectures on Demand

Αυτοάνοσα νοσήματα: Κατανόηση της παθογένειας & θεραπείας

Μουτσόπουλος Χαράλαμπος Μ.

18 Μαΐου 2011

ΟΜΙΛΙΕΣ
EXIT FULL SCREEN VIDEO & SLIDES
ΔΙΑΡΚΕΙΑ 19:06 ΠΡΟΒΟΛΕΣ 12831
ΔΙΑΦΑΝΕΙΕΣ /
Ομιλητές
Μουτσόπουλος Χαράλαμπος Μ.

Γλώσσα
Ελληνική

Ημερομηνία
18/05/2011

Διάρκεια
19:06

Εκδήλωση
Τελετή Απονομής Αριστείου Μποδοσάκη 2011

Χώρος
Αίθουσα τελετών του Πανεπιστημίου Αθηνών

Διοργάνωση
Ίδρυμα Μποδοσάκη

Κατηγορία
Παθολογία

Ετικέτες
Αριστείο Μποδοσάκη, αυτοάνοσα νοσήματα, σύνδρομο Sjogren

Τα αυτοάνοσα νοσήματα ποικίλουν ευρέως: μπορούν να είναι πολύ σπάνια ή πολύ συχνά, μπορούν να προσβάλλουν οποιοδήποτε όργανο ή ιστό, και η κλινική εικόνα τους να είναι από ήπια μέχρι εξαιρετικά δριμεία. Προκύπτουν όταν το ανοσοποιητικό σύστημα δημιουργεί προϊόντα εναντίον του οργανισμού. Ωστόσο, αυτό δεν είναι ικανή και αναγκαία συνθήκη για να υπάρξει αυτοάνοσο νόσημα: απαιτείται επίσης η καταστροφή ενός οργάνου ή ιστού, αλλά και η επαγωγή της νόσου σε πειραματόζωα έπειτα από χορήγηση ορού ασθενούς.

Καθοριστική για την πρόοδο στην κατανόηση της αιτιολογίας υπήρξε η συμβολή του Έλληνα Στρατή Αβραμέα από το Ινστιτούτο Παστέρ στο Παρίσι. Με απλά, ευφυή πειράματα ο Αβραμέας κατέδειξε ότι το ανοσοποιητικό σύστημα αναγνωρίζει ολόκληρο τον οργανισμό (όχι μόνο τους εισβολείς όπως πιστευόταν) και παράγει φυσικά αυτοαντισώματα τα οποία υπό κανονικές συνθήκες βρίσκονται σε ομοιόσταση.

Εργαζόμενη με ποντίκια μοντέλα για αυτοάνοσο νόσημα, η ερευνητική ομάδα μας ανέτρεψε ένα άλλο πιστεύω σχετικά με την αιτιολογία των αυτοάνοσων νοσημάτων: καταδείξαμε ότι στην αυτοανοσία δεν δυσλειτουργεί το ανοσοποιητικό σύστημα, αλλά είναι υπερδιεγερμένο, υπερλειτουργεί.

Σήμερα, γνωρίζουμε ότι για στην εμφάνιση των αυτοάνοσων νοσημάτων εμπλέκονται γενετικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες.

Η επιλογή να εργαστούμε με το σύνδρομο Sjogren δεν ήταν τυχαία: το σύνδρομο αυτό αποτελεί ιδανικό μοντέλο για τη μελέτη των αυτάνοσων νοσημάτων καθώς είναι συχνό, μπορεί επίσης να είναι από απλό μέχρι εξαιρετικά πολύπλοκο και είναι εύκολο να έχει κανείς άφθονο υλικό. Μελετώντας το σύνδρομο Sjogren καταδείξαμε ότι το επιθήλιο παίζει ενεργό ρόλο στην ανάπτυξη της νόσου, όπως επίσης και η παρουσία ιών.

Μουτσόπουλος Χαράλαμπος Μ. Καθηγητής Παθολογικής Φυσιολογίας

Ο κ. Χαράλαμπος Μ. Μουτσόπουλος είναι καθηγητής της Κλινικής και του Εργαστηρίου Παθολογικής Φυσιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Αριστούχος, πτυχιούχος (1968) και διδάκτορας της ίδιας σχολής, ο κ. Μουτσόπουλος ειδικεύθηκε στην Παθολογία (1972-1974, Πανεπιστήμιο Georgetown, Washington DC, ΗΠΑ) και στη Ρευματολογία/Ανοσολογία (1974-1976, Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας, San Francisco). Εργάστηκε ως ερευνητής στα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας (NIH, Bethesda, Maryland, ΗΠΑ, 1976-1980) και δίδαξε ως κλινικός αναπληρωτής καθηγητής Ιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Georgetown (1977). Είναι εταίρος του Αμερικανικού Κολεγίου Παθολόγων και του Αμερικανικού Κολεγίου Ρευματολογίας. Από το 1980 υπηρέτησε ως καθηγητής - διευθυντής Παθολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων ως το 1993 και από τότε ως σήμερα ως καθηγητής της Κλινικής και του Εργαστηρίου Παθολογικής Φυσιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Διετέλεσε ειδικός κλινικός σύμβουλος στο NIH (1980-1985) και επισκέπτης καθηγητής Ανοσολογίας στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο της Βρέστης στη Γαλλία (1989-1990).

1. Sipsas et al. Is Sjögren’s syndrome a retroviral disease? Arthritis Res Ther. 2011 Apr 13;13(2):212.

2. Youinou P. Haralampos M. Moutsopoulos: a lifetime in autoimmunity. J Autoimmun. 2010 Nov;35(3):171-5.

3. Avrameas S. Historical background of the invention of EIA and ELISA. Clin Chem. 2006 Jul;52(7):1430-1

 

Σχετικές ομιλίες